Türkiye’nin Birinci İki Yıllık Şeffaflık Raporunun (BTR1) Hazırlanması Projesi

Türkiye’nin Birinci İki Yıllık Şeffaflık Raporunun (BTR1) Hazırlanması Projesi, REC’in İklim Değişikliği Başkanlığına raporlama süreçlerini yürütmek üzere sunduğu bir teknik uzmanlık hizmetidir. Küresel Çevre Fonu (GEF) tarafından desteklenen ve Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından yürütülen “Enabling the Republic of Türkiye to Prepare Its First Biennial Transparency Report (BTR1) and the Joint Ninth National Communication and Second Biennial Transparency Report (NC9/BTR2) to the UNFCCC” projesinin bir parçası olarak yürütülmektedir. Projenin nihai yararlanıcısı, Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve İklim Değişikliği Başkanlığı’dır. Kaynak Çevre ve İklim Derneği (REC), BTR’nin hazırlanması için teknik destek sağlayan proje ortağı olarak projede aktif rol almaktadır. Projenin Kasım 2023’te başlamıştır ve Ekim 2027’de sona ermesi hedeflenmektedir.

Proje Amacı

Projenin genel amacı Türkiye Cumhuriyeti’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) ve Paris Anlaşması kapsamındaki ulusal raporlama yükümlülüklerini yerine getirebilmesi amacıyla, Birinci İki Yıllık Şeffaflık Raporu (BTR1) ve Ortak Dokuzuncu Ulusal Bildirim (NC9) ve İkinci İki Yıllık Şeffaflık Raporu’nun (BTR2) hazırlanması ve sunulması süreçlerine destek olmaktır. Türkiye’nin uluslararası iklim değişikliği yükümlülüklerini desteklemek amacıyla başlatılan bu proje, ulusal şeffaflık kapasitesini artırmayı hedeflemektedir. Projenin temel odak noktası, Türkiye’nin sera gazı envanteri, uyum politikaları, finansal destek raporlamaları gibi alanlarda teknik ve kurumsal kapasitelerini güçlendirerek, Paris Anlaşması’nın Güçlendirilmiş Şeffaflık Çerçevesi’ne (ETF) uyum sağlamaktır.

Proje, Türkiye’nin ulusal iklim değişikliği kapasitesini geliştirmek amacıyla çeşitli alanlarda kapsamlı çalışmalar yürütmektedir. Bu kapsamda, ülkenin mevcut durumunu ve kurumsal düzenlemelerini analiz ederek, eksiklikleri belirlemek ve bu alanlardaki kapasiteyi artırmak hedeflenmektedir. Sera gazı emisyonları ve yutaklara ilişkin ulusal envanter raporlarının güncellenmesi, iklim politikalarının ilerleyişini izlemek ve Ulusal Katkı Beyanı (NDC) ile uyumlu hale getirilmesi için veri temelli çalışmalar yürütülmektedir. Ayrıca, iklim değişikliğinin etkileri ve uyum politikalarına ilişkin bilgilerin detaylandırılması, finansman ve teknoloji transferi ihtiyaçlarının değerlendirilmesi gibi önemli unsurlar proje kapsamında ele alınmaktadır. Toplumsal cinsiyet eşitliği, kamu farkındalığı, eğitim ve araştırma gibi konulara özel bir önem verilmekte, bu alanlarda çeşitli kapasite geliştirme faaliyetleri ve farkındalık çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Proje ayrıca, hazırlanan raporların uluslararası standartlara uygun şekilde sunulmasını ve bu süreçlerin etkin bir izleme ve değerlendirme mekanizması ile desteklenmesini amaçlamaktadır.

Bu proje kapsamında REC tarafından yürütülen Türkiye’nin Birinci İki Yıllık Şeffaflık Raporunun (BTR1) Hazırlanması Projesi ile Türkiye Cumhuriyeti COP29’da ilk BTR’sini sunmuştur. BTR1’in sunulması, Türkiye’nin bu alandaki liderliğini pekiştirmiş ve Japonya ile İspanya’nın ardından BTR’yi sunan üçüncü ülke olarak uluslararası alanda önemli bir başarıya imza atmıştır. Bu başarı, hem teknik hem de kurumsal kapasitenin geliştirilmesi ve tüm paydaşların sürece etkin katılımıyla mümkün olmuştur. Projenin ileri aşamalarında, NC9 ve BTR2’nin yüksek kaliteyle hazırlanarak zamanında sunulması hedeflenmektedir.

Proje kapsamında, Türkiye’nin Paris Anlaşması ve BMİDÇS hedeflerine uyum sağlaması için uluslararası işbirlikleriyle hareket edilmekte ve kapasite geliştirme süreçleri sürekli olarak desteklenmektedir. Bu süreç, Türkiye’nin hem ulusal hem de uluslararası düzeyde daha güçlü bir iklim değişikliği aktörü olmasını sağlayacaktır.

Türkiye’nin COP29’da sunduğu BTR’ye ulaşmak için tıklayınız.